KAMUDA ÇALIŞAN
ÜYELERİMİZİN ÜCRETLERİ İNSANCA
YAŞANACAK SEVİYEYE ÇIKARILMALIDIR
Kamuda çalışan mühendis, mimar ve şehir plancısı üyelerimizin ekonomik
durumları ve özlük hakları ile ilgili olarak Birlik Başkanımız Kaya Güvenç'in
mühendis ve mimar kökenli bakanlara ve mühendis, mimar kökenli milletvekilleri ile
basına göndermiş olduğu açıklama metnini ekte bilgilerinize sunuyoruz.
İKİ YILDIR ÜÇ KEZ YİNELENEN YETKİ YASASI DOĞRULTUSUNDAKİ KHK İLE KAMUDA ÇALIŞAN
MÜHENDİS VE MİMARLARIN ÜCRETLERİ ÖNCELİKLE İNSANCA YAŞANACAK BİR SEVİYEYE
ÇIKARTILMALIDIR.
AKSİ DURUMDA İLGİLİ BAKANLARI TÜM KAMU
ÇALIŞANI MÜHENDİS VE MİMARLAR ODANI KARARNAMEYİ İMZALAMAMAYA DAVET EDİYORUZ.
Hükümet, Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Mali ve Sosyal Haklarında
düzenlemeler yapmak amacıyla çıkarttığı 631 sayılı KHK ile aldığı yetkiyi
kullanarak tüm kamu çalışanlarının yanısıra kamuda çalışan mühendis ve
mimarları da yine yoksulluk sınırının altında yaşamaya mahkum etmemelidir
Yıllardır uygulanan yeni liberal ekonomik politikalar sonucunda ülkemiz
ekonomisinin temel dengeleri yitirilmiş, yatırımlar durma noktasına gelmiş,
üretimden uzaklaşılmış ve sürekli yaşanan krizlerle yoksullaşma oranı had safhaya
ulaşmıştır.Bu ekonomik kötüye gidişten en fazla etkilenenlerin başında da
mühendis ve mimarlar gelmektedir.
*Kamuda çeşitli statülerde çalışan
mühendis ve mimarların ekonomik ve sosyal koşulları özellikle son on yılda hızla
erozyona uğratılarak üstlendikleri sorumluluklara ve almış oldukları eğitime
uymayan bir düzeye geriletilmiştir. Bu koşullar altında mühendislik mimarlık
alanında işgücü verimliliği düşmüş,hizmetlerin niteliği olumsuz yönde
etkilenmiş kalıcı hasarlar ortaya çıkmaya başlamıştır.
*Kamuda çalışan mühendis ve mimarların gerek özlük hakları gerekse
ücretleri açısından içine düşürüldükleri durum, kriz aşamasına gelmiş ve
meslek onurlarını koruma sınırlarını zorlamaya başlamıştır.
*Kamuda farklı kurumlarda çalışan mühendis ve mimarlar ile aynı kurumda farklı
statüde çalışan diğer personel arasında mühendis ve mimarlar aleyhine büyük
ücret farklılıkları oluşmuştur. Eşit işe eşit ücret temelinde benzer hizmetler
arasında ücret denkliğinin sağlanamamış olması bu alanda yaşanan olumsuzlukları
daha da artırmıştır.
*Kamuda en az 20 yıllık hizmeti olan mühendisler ve mimarlar son 8 yılda
ortalama 450 $ lık bir aylık ücretle yaşamaya mahkum edilmiştir.Bu ücret işe yeni
başlayan 8. derecedeki mühendis ve mimarlar için ise ortalama 350 $ düzeyindedir.
Dünya örneklerine bakıldığında Fransa'da 2580 $, İsrail'de 1000 $ olan bu ücretler
ülkemizde Tanzanya seviyesinde olup kişi başına düşen milli geliri Türkiye'nin
üçte biri olan Bolivya'nın bile gerisindedir.
*657 Sayılı Devlet memurları Kanunu'na tabi olarak çalışan birinci derecedeki 20
yıllık bir mühendis ve mimarın net aylık ücreti 2002 yılı Ocak ayı itibariyle 600
milyon T.L dir.Bu ücretin 1993 yılındaki seviyesine getirilmesi için ise reel olarak $
bazında % 70 oranında artırılması gerekmektedir.
*Basına yansıyan oranlar çerçevesinde kamuda çalışan mühendis ve mimarların
aylık ücretlerinde 'Görev Tazminatı' adı altında yapılması düşünülen
iyileştirme çok düşük kalacak ve sorunların artarak devam etmesine neden olacaktır.
*Sorunun çözümünü zamana yayarak geçiştirmek anlayışıyla 5
yıl içerisinde giderileceği ileri sürülen ücret dengesizliklerinin ortadan
kalkmayacağı
ve kamu çalışanı mühendis ve mimarların 5 yıl boyunca yoksulluk sınırının
altında yaşamaya mahkum edilecekleri ortaya çıkmaktadır. Bu durumda da mühendis ve
mimarların aylık ücretlerinin 5 yıl sonra bile 1993 yılındaki reel ücret seviyesine
ulaşamayacağının göstergesidir.
* Bu nedenle, mühendis ve mimarların aylık ücretleri ilk aşamada en az son 10
yıldaki 730 $'lık en yüksek ücret seviyesinin üzerine çıkartılmalıdır.
Ücretlerin bu seviyelere ulaşabilmesi için öncelikle mühendis ve mimarlara uygulanan
ek gösterge rakamları 10 000 seviyesine, bugün %120-125 arasında uygulanan Özel
Hizmet Tazminatı Oranı'nın ise en az %300 seviyesine çıkartılması gerekmektedir. Bu
durumda bile, eşit işe eşit ücret anlayışı temelinde, benzer hizmetler ile aynı
işyerinde farklı statülerde
çalışanlar arasındaki eşitsizliklerin ortadan kalkmayacağı görülmektedir. Bu
konuda gerçek çözüm arayışının ilk adımı budur. Bu kararname kapsamında
yapılacak diğer düzenlemeler ancak bu temel düzenleme yapıldıktan sonra bir anlam
ifade edecektir.
Kamuda çalışan mühendis ve mimarların ekonomik ve özlük haklarındaki kayıpların
en kalıcı şekilde çözümü Kamu Görevlileri SendikalarıYasası'nın grevli-toplu
sözleşmeli ve temel sendikal hakları güvenceye alan bir yasaya dönüştürülmesinden
geçmektedir.Bu dönüşümün ivedi olarak gerçekleştirilmesini talep ederken kamu
çalışanı mühendis ve mimarların ücretlerinin acilen insanca yaşamaya olanak
tanıyacak bir seviyeye getirilmesini bir zorunluluk olarak görüyoruz.
Kalkınma ve ekonomik büyümede, kaynakların rasyonel kullanımı ve yönlendirilmesi önem taşımaktadır. Ülkemizde bu yönlendirme batık bankalara, hayali ihracat ve denetimsiz fonlara yapılırken hiçbir sıkıntı yaşanmazken, tüm kamu çalışanları ve mühendis ve mimarların insanca yaşayacak ücret almaları konusunda kaynak sıkıntısı olduğu bahanesi öne sürülmemelidir.
Kamuda çalışan mühendis ve mimarların yıllardır yoksulluk
sınırı altında yaşamaya mahkum edilmesinin olumsuz ve kalıcı sonuçlar yaratmaya
devam ettiği konusunda siyasi iktidarı bir kez daha uyarıyor ve gerekli
iyileştirmelerin zaman yitirilmeden ivedilikle yapılmasını talep ediyoruz. Bu
doğrultuda Hükümeti, tüm ilgilileri ve mühendis ve mimar milletvekillerini
göreve davet ediyoruz.
Kamuda Görev Yapan Yeni Mezun Mühendislerin Ülkelerine Göre
Aylık Ortalama Ücretleri (*)
Ülke |
Ücret ($) |
Fransa |
2580 |
İngiltere |
2060 |
Japonya |
1900 |
Avusturya |
1680 |
İsrail |
1000 |
İtalya |
900 |
Yunanistan |
800 |
Bulgaristan |
750 |
Bolivya |
600-800 |
Brezilya |
420 |
Türkiye |
350 |
Slovenya |
250 |
Tanzanya |
200-400 |
(*) Ücretler TMMOB tarafından Dünya
Mühendislik Birlikleri Federasyonu (WFEO) üyesi ülke mühendislik örgütlerinden
alınmıştır.