İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Alanındaki Son Düzenleme Yeni İş Kazaları ve İş Cinayetlerine Yol Açıcı Mahiyettedir

×

Hata mesajı

  • User warning: The following module is missing from the file system: gmap. For information about how to fix this, see the documentation page. in _drupal_trigger_error_with_delayed_logging() (line 1143 of /var/www/html/includes/bootstrap.inc).
  • Notice: _bootstrap_glyphicons() (/var/www/html/sites/all/themes/bootstrap/includes/common.inc dosyasının 771 satırı) içinde Undefined index: 3.0.
  • Warning: _bootstrap_glyphicons() (/var/www/html/sites/all/themes/bootstrap/includes/common.inc dosyasının 778 satırı) içinde array_merge(): Argument #1 is not an array.
  • Warning: _bootstrap_glyphicons() (/var/www/html/sites/all/themes/bootstrap/includes/common.inc dosyasının 839 satırı) içinde array_merge(): Argument #1 is not an array.
  • Warning: _bootstrap_glyphicons() (/var/www/html/sites/all/themes/bootstrap/includes/common.inc dosyasının 845 satırı) içinde array_merge(): Argument #1 is not an array.
  • Warning: _bootstrap_icon() (/var/www/html/sites/all/themes/bootstrap/includes/common.inc dosyasının 875 satırı) içinde in_array() expects parameter 2 to be array, null given.
  • Warning: _bootstrap_icon() (/var/www/html/sites/all/themes/bootstrap/includes/common.inc dosyasının 875 satırı) içinde in_array() expects parameter 2 to be array, null given.
Bursa Şubesi

TMMOB Makina Mühendisleri Odası Bursa Şubesi, “İşyerlerinde işveren veya işveren vekili tarafından yürütülecek iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerine ilişkin yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönetmelik” üzerine basın açıklaması gerçekleştirdi. Açıklamayı MMO Bursa Şubesi Yönetim kurulu Başkanı Fikri Düşünceli yaptı.

TMMOB Makina Mühendisleri Odası Bursa Şubesi, “İşyerlerinde işveren veya işveren vekili tarafından yürütülecek iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerine ilişkin yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönetmelik” üzerine basın açıklaması gerçekleştirdi. Açıklamayı MMO Bursa Şubesi Yönetim kurulu Başkanı Fikri Düşünceli yaptı.

“Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından 21 Mayıs 2018 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlatılarak yürürlüğe giren “İşyerlerinde İşveren veya İşveren Vekili Tarafından Yürütülecek İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerine İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik”te işçi sağlığı ve iş güvenliği alanında yeni sorunlar oluşturacak önemli değişiklikler yapılmıştır” ifadelerini kullanan Düşünceli, “Yönetmeliğin 1. maddesinin önceki halinde, “Bu Yönetmeliğin amacı; ondan az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin işveren veya işveren vekili tarafından yürütülebilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir” deniliyordu. 10.09.2014 tarihli 6552 sayılı Kanun ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nda yapılan değişiklik de göz önünde bulundurularak Yönetmelikte yer alan “on” çalışan sayısı “elli” olarak değiştirilmiş ve yönetmelik 1-49 çalışanı bulunan işyerlerini kapsar hale getirilmiştir. Bu çerçevede 1-49 çalışanı olan işyerlerinde iş güvenliği uzmanlığı ve işyeri hekimliğini mesleği ne olursa olsun işveren veya işveren vekili yerine getirebilecektir” dedi.

SGK 2016 yılı verilerine göre 1-9 çalışanı bulunan;1,5 milyon işyerinde çalışan 4 milyon sigortalıyı kapsayan yönetmelik, yeni haliyle 1 milyon 700 bin işletmenin yüzde 97’sini, ve toplam 13 milyon 700 bin sigortalının, 8 milyonunu (yüzde 58) kapsar hale getirildiğini, oysa 2016 yılında meydana gelen 290 bin iş kazasının 87 bini (yüzde 30’u) 50’den az işçinin çalıştığı işyerlerinde meydana geldiğini söyleyen Düşünceli açıklamaya şöyle devam etti:

“İş kazalarında yaşamını kaybeden 1.405 kişinin 855’i (yüzde 60’ı) İş Sağlığı Güvenliği Kurulu’nun kurulma zorunluluğu olmayan, son değişiklikle işyeri hekimi ve iş güvenliği hizmeti de almayacak olan 50 den az çalışanın bulunduğu işyerlerinde çalışıyordu.

İşyerinde işçi sağlığı ve güvenliğinin sağlanması elbette işverenin yükümlülüğüdür. Ancak, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda işverenlere rehberlik yapmakta olan İş Sağlığı Güvenliği Kurulları ile iş güvenliği mühendisleri/uzmanları ve işyeri hekimlerinin devreden çıkarılması ve bu hizmetin toplam 16 saat eğitim alacak olan işveren veya işveren vekili tarafından yürütülmesi mevcut sorunlara yeni hayati sorunlar ekleyecek, iş kazalarının, iş kazaları sonucu ölümlerin ve meslek hastalıklarının artmasına neden olacaktır.

Yönetmelikte yapılan bir diğer önemli değişiklik eğitim verecek kurum ve kuruluşlara yapılan eklemelerdir. “Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu ve bağlı odalar, Türkiye Belediyeler Birliği, işçi ve işveren kuruluşları, Milli Eğitim Bakanlığı ile üniversiteler” yönetmeliğe eklenirken konunun bilimsel mesleki tarafları olan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği-TMMOB’ye ve Türk Tabipler Birliği-TTB’ye yer verilmemiştir. Oysa işçi sağlığı ve iş güvenliği, tıp, mühendislik ve sosyal bilimler ile bağlantılı çok-bilimli bir alandır ve ne yazık ki bu disiplinler ile meslek örgütleri süreçten dışlanmaktadır. Bu noktada İSG mevzuatını sermaye çıkarlarının belirlediği şeklindeki görüşümüzü yineliyoruz.

Bu noktada belirtmek isteriz, toplu iş cinayetlerine de dönüşen iş kazaları ve meslek hastalıkları, sermayenin azami kâr hırsı ve emek aleyhine politikalardan kaynaklanmaktadır. Serbestleştirme, özelleştirme, sendikasızlaştırma, taşeronlaştırma, esnek/güvencesiz istihdam biçimleri, çalışma koşullarının ağırlığı, kadın, genç, çocuk emeği sömürüsü ile kayıt dışı istihdam, iş kazaları ve meslek hastalıklarının artmasının başlıca nedenleri arasındadır.

Yönetmelik değişikliğiyle yetkilendirilen kuruluşlar arasında yer alan Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği-TOBB Başkanının kısa bir süre önce genel kurullarında yaptığı konuşma bu gerçekliğin açıkça dile getirilişi olmuştur. “Kültürümüzde güzel bir söz var: ‘zorlaştırmayın, kolaylaştırın’. Biz de iş ve yatırım ortamı önündeki engelleri tespit edip, hükümetimizle birlikte kaldırdık. En çok şikâyet ettiğimiz konu olan, istihdam maliyetlerinin düşürülmesini sağladık. İş sağlığı ve güvenliği mevzuatı, KOBİ’lerimize büyük yükler getiriyordu, bunları kaldırttık.” Durum böyle ise yönetmeliğin 15. maddesindeki “Bu Yönetmelik hükümlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yürütür” ifadesinin herhalde “TOBB tarafından önerilen şekilde yürütülür” şeklinde değiştirilmesi de gerekir”

“TMMOB Makina Mühendisleri Odası olarak; İşçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin sermaye çevrelerinin çıkarlarına göre değil, çalışanlardan yana, sendikalar, üniversiteler, TMMOB ve TTB’nin görüşleri ve kamusal denetim ekseninde düzenlenmeyi beklediğini belirtmek isteriz. Aksi durumda iş kazaları ve iş kazası sonucu ölümler artarak devam edecektir. Kamuoyuna saygı ile duyuruyoruz” diyen Düşünceli, ekteki SGK verilerinden hareketle hazırladıkları 16 yıllık tablonun bu konuda yeterince fikir verdiğini belirtti.

 

 

Yıllar

İş Kazası Sayısı

Meslek Hastalığı Sayısı

İş Kazası Sonucu Ölüm Sayısı

Meslek

Hastalığı Sonucu Ölüm Sayısı

İş Kazası ve Meslek

Hastalığı Toplam Ölüm

Sayısı

2000

74.847

803

731

6

737

2001

72.367

883

1.002

6

1.008

2002

72.344

601

872

6

878

2003

76.668

440

810

1

811

2004

83.830

384

841

2

843

2005

73.923

519

1.072

24

1.096

2006

79.027

574

1.592

9

1.601

2007

80.602

1.208

1.043

1

1.044

2008

72.963

539

865

1

866

2009

64.316

429

1.171

0

1.171

2010

62.903

533

1.444

10

1.454

2011

69.227

688

1.563

10

1.573

2012

74.871

395

744

1

745 (878)

2013

191.389

371

1.360

0 (3)

1.363 (1.235)

2014

221.366

494

1.626

0 (29)

1.626 (1.886)

2015

241.547

510

1.252

0 (13)

1.252 (1.730)

2016

286.068

597

1.405

0 (15)

1.405 (1.970)

 

Not: 2012-2016 satırlarındaki parantez içi veriler İşçi Sağlığı ve Güvenliği Meclisi’ne aittir.